Stervensbegeleiding

Steeds vaker komt er een vraag over een ouder paard. Hoe zit hij in zijn vel? Wat is de kwaliteit van leven en voor al wat vindt het paard er zelf van. Zijn de kwaaltjes te doen? Of wordt er in stilte geleden?
Zo ook het paard Ola. Ze is al wat ouder, ergens rond de 25 jaar. Ola ziet er zo voor het oog nog goed uit. Maar als je beter kijkt, zie je in haar hoofd en vooral bij haar mond, tekenen van pijn.
Tijdens de fotoreading geeft zij mij direct een knorrende maag en darmkramperig gevoel door. Niet levensbedreigend maar wel heel oncomfortabel. Ik weet dat de eigenaresse het paard echt goed voert. Toch heeft Ola een sterk hongergevoel. Zij kan door ouderdom de voedingsstoffen onvoldoende tot niet goed meer opnemen. En dan blijf je toch honger houden ondanks de hoeveelheid hooi. Haar darmen werken duidelijk slechter.

Vele eigenaren weten niet dat door de gevolgen van Chushing, vele lichamelijke kwalen en zeurende pijnen meekomen. Chushing een vergroting en verstoring van de thymus in het hoofd van het paard kan bijvoorbeeld voor nare hoofdpijnen zorgen. Door de verstoorde stofwisselingen krijgt het paard darmkrampen, voor het oog lichte koliek aanvallen. En door gebrek aan opname van voedsel er een vol continue hongergevoel kan ontstaan.

De eigenaresse vertelde mij dat Ola midden in de winter van het hooi hoefbevangen is geworden. Dat klopt niet maar wordt wel vaak zo geïnterpreteerd, ook wel door artsen. Het zeer verstoorde spijsverteringstelsel en voedingsstoffen opname of juist het niet kunnen uitscheiden van afvalstoffen zijn de boosdoeners om “zomaar” van hooi in de winter hoefbevangen te worden. Zoals vele wel weten is de verzuring en hoefbevangenheid een zeer pijnlijke aandoening voor het paard.
​
Dat is als er Chusing in het spel is, het begin van het einde. Het paard gaat door al deze kwalen niet direct vanzelf dood. Maar lijdt wel heel verschrikkelijk en dat is naar mijn persoonlijke ervaringen nog onvoldoende erkent. Chusing is een progressieve niet te genezen ziekte en in de loop der tijd wordt het paard aan alle kanten miserabel.

Het is ook lastig om de keuzen voor inslapen te maken als voor het oog het paard er nog best heel goed uit ziet. Het is natuurlijk een onomkeerbare keuze. Temeer ook omdat er nog veel alleen lichamelijk gekeken wordt en sommige paarden met Chusing er nog best mooi uit kunnen zien. Zo ook Ola zag er nog best goed uit voor haar leeftijd. Het oog bedriegt dan, ook vaak het oog van de dierenarts. En zo ook deze dierenarts vond Ola nog te goed om te laten gaan in eerste instantie. Maar dat is slechts het “omhulsul”. Daarbij wordt adequaat reageren en handelen voor de eigenaar er niet makkelijk op. Steeds vaker mag ik de eigenaren begeleiding in dit proces. Ik mag dan kijken en voelen op fysiek, emotioneel en mentaal niveau hoe de kwaliteit van het leven van het paard voor het paard zelf nog is. Zo ook bij Ola. Ze was heel erg duidelijk en wilde gaan. Als het aan haar lag, had ze wel eerder willen gaan. Ze voelt zich de hele dag beroerd en bij een eventuele 2e hoefbevangenheid moet je meteen mij uit mijn lijden verlossen zij zei enigszins streng! Eerlijk is eerlijk, persoonlijk vond ik haar ook voor 25 jaar er nog goed uitzien. Maar ik mocht haar energie voelen en die was moe, zo moe! Ze was op en wilde niet meer. Gelukkig (voor het paard) heeft de eigenaresse haar uit haar lijden verlost. Ondanks de voor haar verdrietige beslissing is zij ook dankvaar voor het proces en afscheid. Ook de dierenarts was verrast door het ontzettend vlot wegglijden van Ola. Ze was bij het eerste (slaap) spuitje al bijna weg. Voor de dierenarts was het een eye-opener en zei; “ze was toch kennelijk wel veel slechter er aan toe, dan zo op het eerste gezicht”. En voor de eigenaresse was dat de bevestiging dat ze echt het enige juiste heeft gedaan voor haar geliefde paard.

---